« ışınlanma sürecinde bloglar ve blogosfer manzaraları | Anasayfa | dil ve mantıktan bağımsız söylenme biçimleri »

bütün “de”ler birleşik yazılsın (bence)

blog olayına daha seri yazılarla devam edesim geldiğinden, senelerdir de kod yazdığımdan, dilbilgisi kurallarını unutttuğumu düşündüm. Hızlıca imla kurallarına bakıp bir sonraki yazıdan önce gardımı alayım derken, kendim kum torbasına döndüm yahu…

öncelikle “dahi anlamındaki de ayrı yazılır” kuralı yüzünden, yazmaktan soğudum bir müddet, gerçi yaklaşık 2-3 dakikalık bir süreçti bu soğukluk, hemen sonrasında, “beeehh” diyerek, ampülün çevresinde dolanan eşşek arısı kılığındaki uzaygemisini farketmemle, konudan uzaklaştım, yazmaya tekrar ısındım. Yalnız, dahi anlamındaki “de” nin ne anlama geldiğini henüz keşfedebilmiş değilim, dahi kelimesi bildiğimiz gibi, alim, deha taşıyan şahsiyet gibi anlamlar taşır, ama kastedilen bu değil sanırım.

Tdk nın genel ağ (internetin türkçesi - ymiş) ağ sayfasında (buda web sitesi oluyor-muş) belirtildiğine göre, dahi kelimesinin iki anlamı var  (bkz. tdk) ikincisi (rakamlı yazıyla 2incisi) “bile” anlamı taşıyor, “herkes anladı, hatta ben bile anladım.” cümlesini “herkes anladı, ben de anladım” olarak yazmalıyız demek, bu tamam. Fakat dahi kelimesinin, birinci (romen rakamı ile I.) anlamı “Da, de“.

Yani bu döngüsel paradoks değilse nedir sevgili tdk. Da, de anlamı taşıyan dahi kelimesi, de olarak yazılırsa, de anlamı taşır gibi bir durum ortaya çıkıyor. Milletçe, türkçeden soğumamızın sebebini uzaklarda aramamak lazım demek ki. De anlamı taşıyan de ayrı yazılmalıdır, açıklaması beynimize kazındıktan sonra, edebiyatta gelecek aramamak, isabetli bir karar olmuş.

Bu yüzden bütün de ler birleşik yazılmalı, ancak vurgulu de ler “ben bile yapamadım” gibi cümlelerdeki de ler ayrı yazılabilir, hatta hiç kafa yormamalı hepsini birleşik yazmalı. Bu arada http://www.dahianlamindakideayriyazilir.com/ sitesindeki, müthiş açıklayıcı bilgilerdende (birleşik yazdım evet), yanında büyüteç taşımayan bütün otostopçuların itinayla uzak durması gerektiğini düşünüyorum. Karınca duasından hallice görünüyor bende, minicik minicik yorumlar. Yani okunmasın diye mi yapmışlar acaba, anlamak mümkün olamadı, gözüm yaşardı okumaya çalışırken. Gerçi, onlarında kelamı farklı değil, “Gayet kolay: “dahi” anlamına gelen “de” ve “da” ait olduğu kelimeden ayrı yazılır.” demişler, dahi; de, da anlamına geliyorsa, de da anlamı taşımayan dahiler nerdedir ?
Hazır imla kurallarından dem vurmuşken, şu kuralları da (ayrı yazdım alışkanlıktan olsa gerek), bir kaç şey daha var kafama takılan,

i) ya da neden tek bir kelime olamıyor, veya birleşik yazılır, hemen hemen aynı anlamı taşır, ya bağlacı ve de kelimesini yanyana yazınca ayrı oluyor ama, ve kelimesi ile ya bağlacını yan yana koyunca, neden ayrı yazmıyoruz, ve de kelime değil mi ? ona neden haksızlık ediliyor ?

ii) ? (yazıyla soru işareti) nden hemen önce, bir boşluk neden bırakılamıyor ? Fransızlar bırakıyor, soru işaretinin anlamı daha kuvvetleniyor böylece, bizde neden bırakılamıyor ? - ki ben hep bırakıyorum, seviyorum soru işaretini ayrı yazmayı -

iii) şapka kullanılıyor ama kafasına göre kullanılıyor-muş artık, ^ işareti yani, cami, kar, kağıt gibi bazı sözcüklerde kullanılıyormuş, ama bazılarındada kullanılmıyormuş, anlamadığım şey, bu bir kaldırıldı, bir tekrar kondu, yok kullanılışı değişti falanda, linux üzerinde firefox kullanarak bu işaretin altına, ben herhangi bir harf sokuşturamıyorum, ayrıca dikkat ettim, artık kimse kullanmıyor o işareti, acaba windowstada mı yapılamıyor ?

neyse, önemli olan manadır, oda yerini imlasızda bulur diyerek bu yazıyıda bitiriyorum… bitti…